2.Abdülhamit Dönemi ve 2.Meşrutiyet

Bu bölümde 2.Abdülhamit Dönemi ve 2.Meşrutiyet Dönemi gelişmelerini ele alacağız.2.Abdülhamit Dönemi’nin İlk bölümü olan 2.Abdülhamit’in hayatı ve 1.Meşrutiyet Dönemi gelişmelerine buradan ulaşabilirsiniz…

2.Abdülhamit Dönemi ve 2.Meşrutiyet

2.Abdülhamit

2.Meşrutiyet Dönemi Nedir? 2.Meşrutiyet Kim İlan Etti? 2.Meşrutiyet İlan Tarihi ve 2.Meşrutiyet Özellikleri Nelerdir?

1.Meşrutiyet ve 2.Meşrutiyet Dönemi padişahı olan Sultan 2.Abdulhamid’in daha önce yürürlükten kaldırdığı Kanun-i Esasi‘yi, 1908 yılında tekrar yürürlüğe koyması ve Meclis’i açması ile başlayan; 1918 yılında Sultan Vahdettin’in meclisi kapatmasıyla sona eren döneme İkinci Meşrutiyet Dönemi denir.

2.Meşrutiyet Niçin İlan Edildi?

2.Meşrutiyetin ilan edilme nedenlerine geçmeden önce,İttihat ve Terakki Cemiyeti hakkında biraz bilgi vereceğim.

Türkçülük/Turancılık fikrini savunan İstanbul’daki Askeri Tıbbiye öğrencileri ve Jön Türkler tarafından kurulmuş bir cemiyettir.Mustafa Kemal’in Şam’da kurduğu Vatan ve Hürriyet Cemiyeti de 1907 yılında bu cemiyete katılmıştır.

İttihat ve Terakki Cemiyeti niçin kuruldu? Cemiyetin amacı neydi?

* Devletin parçalanmasını önlemek

* Ülkeye Demokrasi getirmek

* Baskı,sansür,istibdat dönemine son vermek

* Avrupalı devletlerin Osmanlı Devleti üzerindeki baskıları azaltmak

* İflas eden(Bkz.Muharrem Kararnamesi) ve bağımsızlığını kaybeden ekonomiye milli bir hüviyet kazandırmak

2.Meşrutiyet ilan edilme nedenleri? Sorusuna gelirsek;

* İttihat ve Terakki Cemiyeti’nin, Meşrutiyet’in tekrar ilan edilmesini istemesi ve bu yönde güçlü bir propagandaya başlaması

* Gerek Ordu da olsun gerek halk arasında olsun isyan belirtilerinin ortaya çıkması

* Hanedan’dan başka birinin tahtta çıkarılacağı söylentilerinin gittikçe yayılması

* Yunanistan’ın Orta Makedonya bölgesinde bulunan Serez’den bir ordunun İstanbul’a yürüyeceği ve bu bilginin bir telgrafla padişaha iletilmesi.

* İngiltere ve Rusya arasındaki “Reval Görüşmesi” de 2.Meşrutiyetin ilanında çok etkili olmuştur.

Reval görüşmesi nedir?

Reval görüşmesi : Kimine göre İttihat ve Terakki Cemiyeti’nin 2.Abdulhami’tin Meşrutiyeti tekrar ilan etmesi için ona karşı yaptıkları bir propagandadan ibaret,kimine göre ise İngiltere ve Rusya’nın Osmanlı’nın parçalanmasını görüştükleri bir görüşmedir.

Reval Görüşmesi maddeleri nelerdir? Reval Görüşmesi sonuçları nelerdir? Meşrutiyetin ilanında nasıl bu kadar etkili olmuştur?

* Boğazlar Rusya’ya bırakılacak.

* Irak İngiltere’nin olacak.

* Suriye ve Lübnan Fransa’ya verilecek.

* Rusya Balkanlarda serbest olacak. Panslavizm politikasını uygulayacak.

* Makedonyada ıslahatlar yapılacak.

Tüm bu gelişmeler sonucunda 2.Abdülhamid,24 Temmuz 1908 tarihinde 2.Meşrutiyeti ilan etmiştir.Böylece Anayasal düzene tekrar geçilmiş ve İstibdad Dönemi sona ermiştir.

31 Mart Vakası(31 Mart Olayı)

31 Mart Vakası nedir veyahut 31 Mart Ayaklanması(İsyanı) nedir?

Miladi takvime göre,13 Nisan 1909;Rumi takvime göre 31 Mart 1325 tarihinde gerçekleşen bu olay,Rumi takvimdeki tarih olan 31 Mart’ta gerçekleştiği için bu adı almıştır.

2.Meşrutiyet’in ilanıyla beraber devlet yönetimine geçen İttihat ve Terakkicilere karşı olan Ahrar Fırkası ve İttihad-ı Muhammediye Cemiyeti,yaşanan politik istikrarsızlık ve meydana gelen şiddetli çatışmalar üzerine,İttihatçılara karşı olan subayları örgütlediler.Din adamları ve Volkan Gazetesi’nin destek vermesiyle İttihatçı yönetime karşı güçlü bir muhalefet oluşturdular.

Bunun üzerine Taksim Kışlası Avcı Taburları’na bağlı askerler “Şeriat isteriz,Padişahım çok Yaşa” diyerek isyan etmeye başladılar.İsyancıları sakinleştirmek için dönemin hükümeti istifa edip,yerine Tevfik Paşa hükümeti kuruldu.Fakat isyan bitmiyordu,bunun üzerine Selanik’ten gelen ve Komutanlığını Mahmut Şevket Paşa’nın yaptığı,Kurmay Başkanlığını Mustafa Kemal’in yaptığı “Hareket Ordusu” 31 Mart isyanını bastırmıştır.

İsyan bastırıldıktan bir süre sonra da 2.Abdülhamid tahttan indirilerek,yerine kardeşi Mehmet Reşat (V.Reşat) tahta çıkarılmıştır.

Bu gelişmelerden sonra Kanun-i Esasi‘ye 1909 yılında bazı değişiklikler yapılmıştır.

1.Meşrutiyet ve 2.Meşrutiyet Arasındaki Farklar Nelerdir?

* Hükümet artık padişaha değil,Mebusan Meclis’ine karşı sorumlu olacaktır.

* Uluslararası Antlaşmalar Mebusan Meclisi’nin onayı olmadan kabul edilmeyecektir.

* 1.Meşrutiyet Dönemindeki Kanun-i Esasi’de bulunan padişahın veto yetkisi ve meclisi açma-kapatma yetkisi 2.Meşrutiyet Döneminde 1909 yılında yapılan değişiklikle sınırlandırılmıştır.

* 1.Meşrutiyet dönemindeki Kanun-i Esasi’de bulunan padişahın sürgün etme ve sansür yetkilerine 2.Meşrutiyet Döneminde 1909 yılında yapılan değişiklikle son verilmiştir.

Çok partili hayata ilk kez Ne Zaman Geçilmiştir?

Çok partili hayata ilk kez II.Meşrutiyet Dönemin’de geçilmiştir.

İttihat ve Terakki Cemiyeti(Cemiyet 1913’te partileşti),Ahrar Fırkası(Parti adıyla kurulan ilk siyasi parti) ile Hürriyet ve İtilaf Fırkası bu dönemde kurulmuştur.

Bütün bu gelişmeler ; 2.Meşrutiyetin ilanı ve Kanun-i Esasi‘ye getirilen son değişiklikler,padişahların eski etkisinin fazla kalmadığını,buna karşın İttihat ve Terakkicilerin artık Osmanlı Devleti’nde daha fazla söz sahibi olduğunu/olacağını gösteriyor.

Evet,2.Abdülhamit Dönemi ve 2.Meşrutiyet bölümü bu kadar.Diğer Osmanlı Sultanları için tıklayınız…

Beğeni ve eleştirilerinizi aşağıdaki yorum bölümüne yapabilirsiniz…

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir